រោគបណ្តាលមកពីការជក់បារី

រោគបណ្តាលមកពីការជក់បារី

ជំងបណ្តាលមកពីការជក់បារី

ពិតណាស់ គ្រប់អង្គការសុខភាពធំៗទាំងអស់សុទ្ធតែបានទទួលស្គាល់ថា ការជក់បារី គឺជាមូលហេតុដ៏ធំមួយក្នុងការបង្កបង្កើតជំងឺមហារីកសួត ជងឺបេះដូង ជំងឺរលាកទងសួររ៉ាំរ៉ៃ ជំងឺហើមសួត ជងឺសរសៃឈាម មហារីកប្រអប់សំលេង បំពង់អាហារ ប្លោកនោម តំរងនោម លំពែង និង ដំបៅក្រពះ ។ ការជក់បារីក៏មានទំនាក់ទំនងជាមួយជំងឺមហារីកក្រពះ មាហារីកស្បូន អារ(អត់កូន) និង​ខ្សោយខាងផ្លូវភេទផងដែរ ។

ភ្នំពេញៈ​ ​ល្បែង​ស៊ីសង​គ្រប់​ប្រភេទ​ត្រូវ​បាន​បិទ​ក្នុង​ទ្រង់ទ្រាយ​ធំ​មិន​ធ្លាប់​ មាន​ដោយ​រាប់​ចាប់​តាំង​ពី​ល្បែង​បៀ​ ​អាប៉ោង​ ​ឡូតូ….​ឡើង​ទៅ។

ការ​ព្រមាន​របស់​រាជរដ្ឋាភិបាល​ទៅ​លើ​ក្លឹប​ល្បែង​ស៊ីសង​នៅ​ក្នុង​ ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​មិន​បាន​មួយ​ថ្ងៃ​ផង​ ​យុទ្ធនាការ​បង្រ្កាប​ដោយ​ទ្រង់ទ្រាយ​ធំ​ក៏​ចាប់​ផ្តើម​ឡើង។

លោក ​ ​ទួច​ ​ណារ៉ុថ​ ​ស្នងការ​នគរបាល​រាជធានី​ភ្នំពេញ​បាន​ប្រាប់​កម្ពុជា​ថ្មី​ថា​ ​យុទ្ធនាការ​របស់​សមត្ថកិច្ច​រយៈ​ពេល​២​ថ្ងៃ​មក​នេះ​បាន​បិទ​ក្រុមហ៊ុន​ ខេមបូស៊ិក​ចំនួន​២៩​ទីតាំង​ ​ស្ព័តធីងឡាយ​គ្រុប​ចំនួន​១២​ ​និង​ស្លុត​ម៉ាស៊ីន​៦០​កន្លែង។

លោក​ ​ទួច​ ​ណារ៉ុថ​ ​និយាយ​ថា​ ​ចំនួន​ខាង​លើ​នេះ​គ្រាន់​តែ​ជា​តួលេខ​សាខា​ធំៗ​មិន​រាប់​បញ្ចូល​អ្នក​ កត់ត្រា​ជាង​៣០០​កន្លែង​នោះ​ទេ។​ ​ក៏​ប៉ុន្តែ​ទីតាំង​តូចៗ​កត់​តាម​តុ​មាន​៨០​កន្លែង​ត្រូវ​បាន​បិទ​រួច​រាល់។

លោក​ស្នងការ​ក៏​បាន​ប្រាប់​ឲ្យ​ដឹង​ដែរ​ថា​ ​យុទ្ធនាការ​បិទ​ល្បែង​ស៊ីសង​នៅ​ពេល​នេះ​មិននិយាយ​​ត្រឹម​តែ​កន្លែង​ ភ្នាល់បាល់​ ​ស្លុត​ម៉ាស៊ីន​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ​ ​ទីតាំង​ឆ្នោត​កន្ទុយ​លេខ​ក៏​ត្រូវ​បិទ​ដែរ។​ ​ក្នុង​នោះ​ក៏​រាប់​បញ្ចូល​ទាំង​ល្បែង​ហ្គេម​ក្បែរ​សាលា​រៀន​ ​បៀ​ ​អាប៉ោង​ ​ឡូតូ​ក៏​មាន​វាសនា​ដូច​គ្នា​ទាំង​អស់។

យោង​តាម​ មន្ត្រី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​មួយ​រូប​បាន​ធ្វើ​ការ​បូក​សរុប​តួ​លេខ​ត្រួសៗ ​រក​ឃើញ​ថា​ ​បុគ្គលិក​ ​កម្មករ​ ​ដែល​បាត់បង់​ការងារ​ពី​ក្លឹប​ល្បែង​ទាំង​នោះ​មាន​ចំនួន​សរុប​ប្រហែល​ជាង​ ៩០០០​នាក់។

មន្ត្រី​នោះ​បាន​បង្ហើប​ថា​ ​គ្រាន់​តែ​ទីតាំង​សាខា​របស់​ក្រុមហ៊ុន​ខេមបូស៊ិក​ប្រមាណ​២៩​ ​កន្លែង​មាន​បុគ្គលិក​១៤០០​នាក់​ត្រូវ​បាត់បង់​ការងារ​ ​ឯក្លឹប​ល្បែង​ស្លុត​ម៉ាស៊ីន​៦០​ទីតាំង​និយាយ​សំដៅ​ទៅ​លើ​តែ​ក្រុម​ហ៊ុន​ធំៗ ​ដូច ជា​ហ្គោលដិនថាវវើ​៦០០​នាក់​ ​សណ្ឋាគារ​មេគង្គ​៤០០​នាក់​ ​ប៉ារ៉ាឌី​២០០​នាក់​ ​និង​កំពូល​ពេជ្រ​៨០​នាក់។

លោក​អភិបាល​ ក្រុង​ភ្នំពេញ​ ​កែប​ ​ជុតិមា​ ​និយាយ​ថា​ ​យុទ្ធនាការ​បិទ​ក្លឹប​ល្បែង​ដំណើរ​ការ​ទៅ​គ្មាន​ទី​បញ្ចប់។​ ​លោក​ប្រាប់​ថា​ ​យើង​មិន​សំដៅ​ទៅ​លើ​តែ​ទីតាំង​ល្បែង​ធំៗ​នោះ​ទេ​ ​សូម្បី​តែ​ល្បែង​កន្ទុយ​លេខ​ក៏​យើង​ត្រូវ​បញ្ចប់​ដែរ។

លោក​ អភិបាល​ក្រុង​បាន​និយាយ​ថា​ ​វិធានការ​របស់​រាជរដ្ឋាភិបាល​បង្ក្រាប​ក្លឹប​ល្បែង​ស៊ីសង​ត្រូវ​បាន​ទទួល​ ការ​សាទរ​ពី​ប្រជាពលរដ្ឋ​យ៉ាង​ពេញ​ទំហឹង​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស។​យោង​តាម​សេចក្តី ​ណែនាំ​របស់​រាជរដ្ឋាភិបាល​ស្តីពី​ការ​អនុវត្តវិធានការ​បិទ​អាជីវកម្ម​ល្បែង ​អេឡិចត្រូនិច​ ​និង​មេកានិច​គ្រប់​ប្រភេទ​ ​និង​ល្បែង​ភ្នាល់​កីឡា​គ្រប់​ប្រភេទ​ ​រាជរដ្ឋាភិបាល​យល់​ឃើញ​ថា​ ​ក្លឹប​ល្បែង​ទាំង​នេះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​យ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដល់​សីលធម៌​រស់ ​នៅ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​​ ​និង​បង្ក​ឲ្យ​មាន​ភាព​អសន្តិសុខ​ ​ប៉ះពាល់​ដល់​សុវត្ថិភាព​ ​និង​សណ្តាប់​ធ្នាប់​សង្គម។

យោង​តាម​ការ​ណែនាំ​ខាង​លើ​នេះហើយ​ ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​អាជ្ញាធរ​គ្រប់​លំដាប់​ថ្នាក់​អនុវត្ត​វិធានការនេះ។

នៅ ​ក្នុង​សេចក្តី​ជូន​ដំណឹង​របស់​ក្រសួង​សេដ្ឋកិច្ច​ ​និង​ហិរញ្ញវត្ថុ​លោក​ឧបនាយករដ្ឋ​មន្ត្រី​គាត​ ​ឈន់​ ​ក៏​បាន​បញ្ចប់​អាជ្ញាប័ណ្ណ​ ​អាជីវកម្ម​ក្លឹប​ល្បែង​ទាំង​ឡាយ​ណា​ដែល​មិន​ទាន់​ផុត​សុពលភាព​ក៏​ត្រូវ​បាន ​បញ្ចប់​ត្រឹម​នេះ​ដែរ។

យោង​តាម​សេចក្តី​ជួន​ដំណឹង​នេះ​ក្រសួង​ សេដ្ឋកិច្ច​​ ​និង​ហិរញ្ញវត្ថុ​បាន​លើក​ឡើង​ថា​ ​ដើម្បី​បន្ត​កែ​ទម្រង់​ក្នុង​សង្គម​ ​ពង្រឹង​សណ្តាប់​ធ្នាប់​សារធារណៈ​ ​និង​កែលម្អ​សីលធម៌​សង្គម​រាជរដ្ឋាភិបាល​បាន​សម្រេចៈ

១-​បិទ​ អាជីវកម្ម​ល្បែង​កម្សាន្ត​អេឡិចត្រូនិច​ ​និង​មេកានិច​គ្រប់ប្រភេទ​ ​(ស្លុត​ម៉ាស៊ីន)​ ​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស។​ ​អាជ្ញាប័ណ្ណ​អាជីវកម្ម​ទាំង​ឡាយ​ណា​ដែល​បាន​ផ្តល់​ជួន​កន្លង​មក​មិន​ទាន់​ ផុត​សុពលភាព​ ​ត្រូវ​ចាត់​ទុក​ជា​និរាករណ៍ចាប់​ពី​ថ្ងៃ​ចេញ​សេចក្តី​ជូន​ដំណឹង​នេះ​តទៅ។

២- ​បិទ​អាជីវកម្ម​ភ្នាល់​កីឡាបាល់​ទាត់​នៅ​ទូទាំង​ ប្រទេស។​ ​អាជ្ញាប័ណ្ណ​អាជីវកម្ម​ទាំង​ឡាយ​ណា​ដែល​បាន​ផ្តល់​ជួន​កន្លង​មក​មិន​ទាន់​ ផុត​សុពលភាព​ត្រូវ​ចាត់​ទុក​ជា​និរាករណ៍​ចាប់​ពី​ថ្ងៃ​ចេញ​សេចក្តី​ជូន​ ដំណឹង​នេះ​តទៅ។

បាន​ទទួល​សេចក្តី​ជូន​ដំណឹង​នេះ​ហើយ​ ​អ្នក​ដែល​មាន​អាជ្ញាប័ណ្ណ​សម្រាប់​អាជីវកម្ម​ល្បែង​កម្សាន្ត​អេឡិចត្រូនិក​ ​និង​មេកានិច​គ្រប់​ប្រភេទ​ ​(ស្លុត​ម៉ាស៊ីន)​ ​និង​ល្បែង​ភ្នាល់​កីឡា​គ្រប់​ប្រភេទ​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​ត្រូវ​បញ្ឈប់​ សកម្មភាព​ជា​បន្ទាន់។​ ​ក្នុង​ករណី​នៅ​តែ​ចចេស​រឹងរួស​ត្រួវ​ផ្តន្ទាទោស​ជា​ធរមាន។

ដូច្នេះ ​ចាប់​ពីពេល​នេះ​តទៅ​ទីតាំង​ល្បែង​គ្រប់​ប្រភេទ​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ត្រូវ​បាន​បញ្ចប់​ជា​ស្ថាពរ​ ​ហើយ​អ្នក​មាន​អំណាច​ទាំង​ឡាយ​ណា​នៅ​ពី​ក្រោយ​ក្លឹប​ល្បែង​ស៊ីសង​ទាំង​នោះ​ មិន​ត្រឹម​តែ​ដក​ស័ក្ត​ទេ​ ​តែ​នឹង​ត្រូវ​ផ្តន្ទា​ទោស​តាម​ច្បាប់៕

ដកស្រង់​ចេញ​ពីៈ
-កាសែត​កម្ពុជា​ថ្មី​ ​ច្បាប់​ចេញ​ផ្សាយ​ ​ឆ្នាំ​ទី​០៨​ ​លេខ​១៨៨៤​ ​ថ្ងៃ​សុក្រ​ ​ទី​២៧​ ​ខែ​កុម្ភៈ​ ​ឆ្នាំ​២០០៩។

ទាំងអស់​គ្នា​ចំណាយ​សម្រាប់​ថ្នាំ​យ៉ាម៉ា​ (Everybody Pays for yama)

មនុស្ស​មួយ​ចំនួន​ត្រូវ​​បាន​គេ​​ផ្ដល់​ឲ្យ​នូវ​ថ្នាំ​ញៀន​ ដែល​ជា​ថ្នាំ​គ្រាប់​តូច​ល្អិតៗ។ អ្នក​ខ្លះ​ទិញ​មេតំហ្វេតាមីន​ប្រហែល​១​ដុល្លារ ​​សម្រាប់​លេប​បាន​ម្ដង។ ប៉ុន្តែ​​នេះ​មិនមែន​ជា​បញ្ហា​ទេ​ ព្រោះ​ថា​ ទោះ​បី​ជា​អ្នក​ប្រើប្រាស់​វា​ឬ​អត់​ តាម​របៀប​នេះ​ ឬ​របៀប​នោះ​ មនុស្ស​គ្រប់​គ្នា​​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​​បាន​ចំណាយ​សម្រាប់​ថ្នាំ​ញៀន​ យ៉ាម៉ា។ នាយករដ្ឋមន្ត្រី​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ ការ​ញៀន​នេះ​កំពុង​បំផ្លាញ​ដល់​កម្លាំង​ថាមពល​ និង​ជីវិត​នៃ​ក្មេង​ជំនាន់​ក្រោយ​ ហើយ​ថែម​ទាំង​កំពុង​បំផ្លាញ​សេដ្ឋកិច្ច​ប្រទេស​ជាតិ​ទៀត​ផង។ លោក​ ឡាស ផេឌើសេន​ (Lars Pedersen)​ និយាយ​ថា​ “ជា​ដំបូង​ថ្នាំ​ញៀន​បាន​ជ្រៀត​ចូល​មក​កម្ពុជា​ ហើយ​ជា​បឋម​ជា​បញ្ហា​មួយ​របស់​យុវវ័យ”។​ លោក​ ឡាស ផេឌើសេន​ ដែល​ដឹកនាំ​សាខា​ប្រចាំ​ភ្នំពេញ​នៃ​ការិយាល័យ​អ.ស.ប​ ផ្នែក​គ្រឿង​ញៀន​ និង​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​និយាយ​ទៀត​ថា​ “១២​ភាគរយ​នៃ​អ្នក​ប្រើប្រាស់​គ្រឿងញៀន​គឺ​ជា​និស្សិត​ ហើយ​ការ​ដែល​ថ្នាំ​ញៀន​អាច​រក​បាន​ក្នុង​សាលា​គឺ​កើន​ឡើង​យ៉ាង​ច្បាស់​ ក្រឡែត”។ សង្គម​ដែល​សុភាព​រាបសា​ ចង់​បង្ហាញ​ប្រាប់​ថា​ មាន​តែ​អ្នក​ក្រ​ អ្នក​គ្មាន​ជម្រក​ អ្នក​បោសសម្អាត​ផ្លូវ​ គឺ​ជា​អ្នក​ប្រើប្រាស់​គ្រឿង​ញៀន។​ ប៉ុន្តែ​ជា​អកុសល​ ផេឌើសេន​ និយាយ​ថា​ នេះ​មិនមែន​ករណី​ដែល​ត្រូវ​និយាយ​ទេ។​ មន្ត្រី​ អ.ស.ប​ រូប​នេះ​និយាយ​ប្រាប់​កាសែត​ភ្នំពេញ​ប៉ុស្ដិ៍​ថា​ “ក្មេង​នៅ​តាម​ផ្លូវ​ត្រឹម​តែ​១៧​ភាគរយ​នៃ​អ្នក​ប្រើប្រាស់​ថ្នាំ​ទាំងអស់​ ប៉ុណ្ណោះ”។​ ជាមួយ​នឹង​ព្រះសង្ឃ​ពុទ្ធសាសនា​ អង្គការ​សប្បុរសធម៌​ និង​ក្រុម​មិនមែន​រដ្ឋាភិបាល​ដូចជា​អង្គការ​មិត្ត​សម្លាញ់​ ដែល​ធ្វើ​ការ​យ៉ាង​សស្រោកសស្រាំ​ ដើម្បី​ជួយ​ដល់​អ្នក​ញៀន​ដែល​គ្មាន​ផ្ទះ​សម្បែង​ គេ​សង្ឃឹម​ថា​ ចំនួន​នេះ​នឹង​ថយ​ចុះ។​ ប៉ុន្តែ​នៅ​កន្លែង​ផ្សេង​ទៀត​អត្រា​នៃ​ការ​ញៀន​ថ្នាំ​បាន​ និង​កំពុង​រីក​ឡើង។ ដូច​ដែល​មន្ត្រី ​អ.ស.ប​ និង​មន្ត្រី​រាជរដ្ឋាភិបាល​ប្រឆាំង​គ្រឿង​ញៀន​ទទួល​ស្គាល់​អីចឹង​ វា​កំពុង​តែ​ប្រែក្លាយ​ជា​ការ​លំបាក​ក្នុង​ការ​ស្វែងរក​អ្នកណា​ម្នាក់​ជា​ ពិសេស​យុវវ័យ​ណា​ម្នាក់​ ដែល​មិន​ដែល​ធ្លាប់​សាក​ថ្នាំ​យ៉ាម៉ា​ទាល់​តែ​សោះ។​ យ៉ាម៉ា​ ត្រូវ​បាន​ហុច​បន្ត​គ្នា​ក្នុង​ពិធី​ជប់លៀង​ និង​ទីធ្លា​សាលា​ ដែល​មើល​ទៅ​ដូចជា​ស្ករគ្រាប់​ ឬ​គ្រឿង​ភេសជ្ជៈ។​ ពួក​អ្នក​ប្រើ​ដែល​ហ៊ាន​ប្រថុយ​ និង​ដែល​គ្មាន​ការ​អំណត់​ឲ្យ​បាន​ខ្លាំង​នោះ​ មិន​អាច​រង់ចាំ​រហូត​ដល់​ថ្នាំ​បញ្ចេញ​ប្រសិទ្ធភាព​ទេ។​ ពួក​គេ​បាន​កិន​ និង​ដុត​ថ្នាំ​ដើម្បី​ស្រូប​ ឬ​ក៏​ស្ងោរ​ថ្នាំ​នោះ​ក្នុង​វត្ថុ​រាវ​ បូម​វា​ចូល​ក្នុង​ស៊ីរ៉ាំង​ និង​ចាក់​វា​ចូល​ក្នុង​សរសៃ​ឈាម​របស់​ពួក​គេ។ អ្នក​ដែល​អាច​មាន​លទ្ធភាព​ បាន​យក​យ៉ាម៉ា​ទៅ​លាយ​ជាមួយ​ប្រភេទ​ថ្នាំ​ខ្លាំង​ និង​សុទ្ធ​ជាង​ ដូចជា​មេតំហ្វេតាមីនហ៊ីដ្រូក្លូរីដ​ (Methamphetaminehydrochloride)​ ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​ស្គាល់​ផង​ដែរ​ថា​ជា​ថ្នាំ​ “ទឹកកក”។​ “ទឹកកក”​ មាន​តម្លៃ​២៥​ដង​ច្រើន​ជាង​យ៉ាម៉ា​មួយ​គ្រាប់​ ប៉ុន្តែ​ថ្នាំ​ដែល​ថ្លា​ដូច​កញ្ចក់​ថ្ម​កែវ​នោះ​ គឺ​ជា​គ្រឿង​បំផ្លាញ​អស្ចារ្យ​ជាង​ការ​រៀបរាប់​មិន​ល្អ​របស់​វា​ទៅ​ទៀត។ តាម​សម្ដី​ លោក​ ម៉ឹក តារា​ ប្រធាន​ប្រឆាំង​គ្រឿង​ញៀន​នៃ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ​បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា​ ទឹកកក​ត្រូវ​បាន​ផលិត​នៅ​ក្នុង​ “បន្ទប់​ពិសោធន៍​ដ៏​ធំ”​ តួ​យ៉ាង​ដូចជា​បន្ទប់​ពិសោធន៍​ដែល​ប៉ូលិស​សម្រុក​ចូល​ក្នុង​ខេត្ត​កំពង់ស្ពឺ ​ ព្រែកព្នៅ​ និង​នៅ​ភ្នំពេញ​កាល​ពី​ឆ្នាំ​មុន​ដូច្នោះ។​ បន្ទប់​ពិសោធន៍​ទាំង​នេះ​តំណាង​ឲ្យ​លុយ​រាប់​លាន​ដុល្លារ​នៃ​ការ​បណ្ដាក់ទុន ​ និង​ផលិត​ថ្នាំ​ ដែល​ប៉ូលិស​ហៅ​ថា​ “មាន​ទំហំ​បែប​ឧស្សាហកម្ម​មួយ”។ ប្រតិបត្តិការ​ប្រភេទ​នេះ​មិន​តម្រង់​ទៅ​រក​ក្មេងៗ​នៅ​តាម​ផ្លូវ​ ដែល​លួច​លុយ​ដើម្បី​ទិញ​ថ្នាំ​មួយ​គ្រាប់​នោះ​ទេ។​ លោក​ ម៉ឹក តារា​ គិត​ថា​ ប៉ូលិស​ និង​រដ្ឋាភិបាល​ទទួល​ជ័យជំនះ​លើ​សមរភូមិ​នេះ។​ រលក​ថ្មី​នេះ​នៃ​ថ្នាំ​ដែល​ថ្លៃ​ជាង​មុន​មាន​ន័យ​ថា​ គេ​ចង់​ផ្គត់ផ្គង់​ពួក​អ្នក​ដែល​អាច​ចំណាយ​ប្រាក់​បាន​ ហើយ​ប្រការ​នោះ​មាន​ន័យ​ថា​ មនុស្ស​ថ្នាក់​កណ្ដាល​ និង​ថ្នាក់​ខ្ពស់​ ឬ​ក៏​ជា​ពិសេស​សម្រាប់​កូន​ចៅ​របស់​ពួក​គេ។ រាជរដ្ឋាភិបាល​បាន​រៀបចំ​មណ្ឌល​ស្ដារនីតិសម្បទា​ថ្នាំ​ញៀន​មួយ​ចំនួន​ លោក​ឧត្ដមសេនីយ៍ត្រី​ ម៉ឹក តារា​ និយាយ។​ លោក​ឧត្ដមសេនីយ៍​បាន​ប្រាប់​ភ្នំពេញ​ប៉ុស្ដិ៍​ថា​ “ប្រសិន​បើ​មាតា​ បិតា​សង្ស័យ​ថា​កូន​របស់​ខ្លួន​ប្រើ​ថ្នាំ​ ពួក​គាត់​អាច​បញ្ជូន​កូន​របស់​ពួក​គេ​ទៅ​មជ្ឈមណ្ឌល​ស្ដារនីតិសម្បទាន”។​ មន្ទីរ​កែប្រែ​៥​ធ្វើ​ការ​ក្នុង​ផ្នែក​ខាងលើ​ដោយ​ឯកឯង​ និង​ “ខេត្ត​មួយ​ចំនួន​បច្ចុប្បន្ន​កំពុង​បង្កើត​ឡើង​នូវ​មន្ទីរ​ទាំង​នេះ​លោក​ ឧត្ដមសេនីយ៍​បាន​បន្ថែម​ ហើយ​លោក​ក៏​ អធិប្បាយ​ថា​ គឺ​មិនមែន​មាន​ត្រឹម​តែ​ក្នុង​ទីក្រុង​ទេ​ដែល​ក្មេងៗ​បាន​បែរ​ទៅ​រក​ថ្នាំ​ ញៀន​នោះ។ សេចក្ដី​ណែនាំ​មួយ​ធ្វើ​ឡើង​ដោយ​អាជ្ញាធរ​ជាតិ​ប្រយុទ្ធ​នឹង​ថ្នាំ​ញៀន​ បាន​ស្នើ​ឲ្យ​អាជ្ញាធរ​ខេត្ត​ណាមួយ​ដែល​បាន​ដឹង​ថា​ មាន​អ្នក​ប្រើ​ថ្នាំ​ញៀន​ក្នុង​តំបន់​របស់​ខ្លួន​លើស​ពី​៥០​នាក់​ឡើង​ទៅ​ ត្រូវ​សង់​អគារ​ រក​បុគ្គលិក​កាន់​ការ​ និង​ឧបត្ថម្ភ​មណ្ឌល​កែប្រែ​ថ្នាំ​ញៀន​នេះ។​ ក្នុង​រយៈ​ពេល​២​ឆ្នាំ​កន្លង​មក​នេះ​ មណ្ឌល​ដូចនេះ​បាន​បើក​នៅ​ខេត្ត​បាត់ដំបង​ ព្រះវិហារ​ សៀមរាប​ កោះកុង​ និង​បន្ទាយមានជ័យ។ វិបត្តិ​នេះ​បាន​ឈាន​ដល់​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​សមាមាត្រ​ដែល​សម្ដេច​ នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ បាន​ធ្វើ​អធិប្បាយ​នា​ឱកាស​សម្ពោធ​មណ្ឌល​ដូចនេះ​មួយ។​ សម្ដេច​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ “យើង​បាន​កំណត់​ថា​ ការ​តស៊ូ​ប្រឆាំង​នឹង​គ្រោះ​ថ្នាក់​នេះ​ គឺ​ជា​សកម្មភាព​អាទិភាព​មួយ​សម្រាប់​យើង​ទាំងអស់​គ្នា”។​ សម្ដេច​មាន​ប្រសាសន៍​បន្ថែម​ថា​ ការ​ញៀន​ថ្នាំ​គឺ​ជា​ការ​ “គំរាម​កំហែង​មួយ​ដែល​បំផ្លាញ​ “ភាព​វិជ្ជមាន​នៃ​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​សេដ្ឋកិច្ច​សង្គម”​ ផ្សេងៗ។​ “ក្នុង​ការ​តភ្ជាប់​នេះ”​ គាត់​មាន​ប្រសាសន៍​ “យើង​ត្រូវ​តែ​ទទួល​ស្គាល់​ថា​ ការ​ខំ​ប្រឹងប្រែង​ក្នុង​បង្ការ​សកម្មភាព​ខុស​ច្បាប់​ទាំង​នោះ​ ត្រូវ​តែ​ដើរ​ស្រប​គ្នា​ជាមួយ​នឹង​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​ជាតិ​របស់​យើង​ដែរ”។ គ្រឿង​ញៀន​គឺ​ជា​អ្វី? គ្រឿង​ញៀន​បាន​ត្រូវ​អង្គការ​សុខភាព​ពិភពលោក​ (WHO)​ ឲ្យ​និយមន័យ​កាល​ពី​ឆ្នាំ​១៩៩៦​ថា​ជា​ “សារធាតុ​ទាំងឡាយ​ណា​ដែល​បាន​ចូល​ទៅ​ក្នុង​រាងកាយ​ ហើយ​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ផ្លាស់ប្ដូរ​មុខងារ​ដំណើរការ​នៃ​រាងកាយ”។ គ្រឿង​ញៀន​ជា​ទូទៅ​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ជា​ពីរ​ប្រភេទ​ គឺ​គ្រឿង​ញៀន​ដែល​ស្រប​ច្បាប់​ និង​គ្រឿង​ញៀន​ដែល​មិន​ស្រប​ច្បាប់។ លោក​ ជួប សុខសំរើន​ ប្រធាន​ផ្នែក​គាំទ្រ​បច្ចេកទេស​នៃ​អង្គការ​KHANA​ បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ ប្រភេទ​គ្រឿង​ញៀន​ស្រប​ច្បាប់​មាន​ដូចជា​ថ្នាំ​ពេទ្យ​ ថ្នាំ​ជក់​ ស្រា​ កាហ្វេ​ តែ។ ចំណែក​ប្រភេទ​គ្រឿង​ញៀន​ដែល​ចាត់​ទុក​មិន​ស្រប​ច្បាប់​មាន​ដូចជា​ អាភៀន​ ហេរ៉ូអ៊ីន​ កញ្ឆា​ យ៉ាម៉ា​ យ៉ាបា​ អំហ្វេតាមីន​ និង​កាវហិត។ * គ្រឿង​ញៀន​ប្រើ​តាម​របៀប​ណា​ខ្លះៗ ការ​ប្រើ​ប្រាស់​គ្រឿង​ញៀន​ ធ្វើ​ឡើង​តាម​របៀប​៤​យ៉ាង​គឺ​ ជក់​ (Smoking, Inhaling), បឺត​ ឬ​ហិត​ (Snorting)​ ការ​ចាក់​ (Injecting)​ និង​លេប​ (Swallowing)។ * មូលហេតុ​ដែល​នាំ​ឲ្យ​មនុស្ស​ប្រើ​គ្រឿង​ញៀន? បាន​ជា​គេ​ប្រើ​គ្រឿង​ញៀន​ ព្រោះ​គេ​យល់​ច្រឡំ​ទៅ​លើ​ឥទ្ធិពល​នៃ​ការ​ប្រើប្រាស់​គ្រឿង​ញៀន។ មុន​ដំបូង​គេ​យល់​ថា​ ការ​ប្រើប្រាស់​គ្រឿង​ញៀន​គឺ​ដើម្បី​សប្បាយ​ បន្ធូរបន្ថយ​ភាព​តានតឹង​ បន្ធូរបន្ថយ​ភាព​នឿយហត់​​ ចង់​សាកល្បង​ ជា​ថ្នាំ​ព្យាបាល​​បន្ថយ​ការ​ឈឺ​ចាប់​ ហើយ​ម្យ៉ាង​​ទៀត​​អាច​ដោយសារ​មាន​ការ​អូសទាញ​ពី​មិត្តភ័ក្ដិ​ ជា​ពិសេស​នោះ​គេ​ប្រើ​គ្រឿង​ញៀន​ក្នុង​គោលបំណង​ដើម្បី​ឲ្យ​មាន​កម្លាំង​ ខ្លាំងក្លា​ក្នុង​ការ​រួម​ភេទ។ ដោយសារ​​ការ​គិត​ដូច្នេះ​ហើយ​បាន​ជា​អ្នក​ញៀន​ថ្នាំ​​ធ្លាក់​ចូល​ក្នុង​ រណ្ដៅ​នៃ​ការ​ប្រើប្រាស់​គ្រឿង​ញៀន​ ហើយ​ឈាន​ទៅ​ដល់​ការ​ប្រព្រឹត្ត​អំពើ​ឧក្រិដ្ឋ​ផ្សេងៗ។ * ការ​ប្រើប្រាស់​គ្រឿង​ញៀន​​មាន​ផល​លំបាក​អ្វី​ខ្លះ? គ្រឿង​ញៀន​បង្ក​ការ​លំបាក​ជា​​ច្រើន​ដល់​សង្គម​ សេដ្ឋកិច្ច​ និង​សុខភាព។ ហើយ​ផលវិបាក​ទាំងនោះ​កើត​ឡើង​ទៅ​លើ​អ្នក​ប្រើប្រាស់​គ្រឿង​ញៀន​ខ្លួន​ឯង​ គ្រួសារ​ មិត្តភ័ក្ដិ​ និង​សហគមន៍​ទាំង​មូល។ បញ្ហា​ដែល​បង្ក​ឡើង​ដោយសារ​​គ្រឿង​ញៀន​នៅ​ក្នុង​សង្គម​រួម​មាន​ អំពើ​ហិង្សា​ក្នុង​គ្រួសារ​ គ្រោះថ្នាក់​យានយន្ត​ ការ​វាយតប់​គ្នា​ ការ​រំលោភ​ផ្លូវ​ភេទ​ អំពើ​ចោរកម្ម​ បញ្ហា​សុខភាព​ និង​បញ្ហា​ផ្លូវ​ចិត្ត។ គ្រឿង​ញៀន​ អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ផល​ប៉ះពាល់​ដោយ​ផ្ទាល់​ និង​ប្រយោល​ទៅ​លើ​មនុស្ស​គ្រប់​រូប។ ដូច្នេះ​ គ្រឿង​ញៀន​ជា​បញ្ហា​សង្គម​ ចាំបាច់​ត្រូវ​រួបរួម​គ្នា​ព្យាយាម​ដោះស្រាយ​គ្រឿង​ញៀន។

«27-10-2008 កាសែត​រស្មី​កម្ពុជា»

ដោយឃើញថាអត្ថបទនេះមានប្រយោជន័ច្រើន ទើបខ្ញុំស្រង់យកមកចែកជូនបងប្អូន ក្រែងលមានបងប្អូនខ្លះមិនទាន់បានអាន!

កំណាព្យអំពីលុយ

មនុស្សម្នារស់នៅជាហូហែ           ខ្លះប្រឹងធ្វើដែរតែមិនបាន
គឺព្រោះតែលុយជាសន្តាន            គ្មានអ្នករាប់អានព្រោះគ្មានលុយ ។
ចាក់កាប់សម្លាប់ព្រោះវានេះ         ហើយរំលោភជិះហ៊ានប្រថុយ
និយាយឆបាកពាក្យសំអុយ           រលួយពុកផុយជាស្ថានការណ៍ ។
លុយជាឱសថដ៏សក្តិសិទ្ធ              លុយជាអ្នកគិតស្រាយបញ្ហា
លុយជាអ្នកផ្តល់នូវប្រាជ្ញា              លុយជាអ្នកតាឥតវិញ្ញាណ ។
លុយជាថ្នាំពិសដ៏សាហាវ              លុយជាជ័រកាវស្អិតជាប់ប្រាណ
លុយជាគ្រូធ្មប់ដ៏សាមាន្យ              លុយជាក្តារស្ពានឆ្លងឧបសគ្គ ។
លុយជាកាំបិតមានមុខមុត             លុយជាអាវុធឈាមប្រលាក់
លុយជាឧបករណ៍យកធ្វើធ្នាក់      លុយជាអន្ទាក់ទាក់ជីវិត ។
លុយជាទឹកឃ្មុំរសផ្អែមឆ្ងាញ់         លុយជាសំលាញ់យ៉ាងជិតស្និទ្ធ
លុយជាតន្ត្រីថ្នាក់ថ្នមចិត្ត                លុយជាខ្សែរឹតរបស់ព្រាន ។
លុយជាសត្រូវនឹងអ្នកក្រ                លុយជាមិត្តល្អនឹងអ្នកមាន
លុយជាសន្ទូចស្ទូចអ្នកឃ្លាន          លុយជាជើងពានទ្រឲ្យខ្ពស់ ។
លុយជាដុំពេជ្រមានតំលៃ               លុយជាអ្នកច្នៃកេរ្តិ៍កិត្តិយស
លុយជាអ្នកធ្វើឲ្យខូចឈ្មោះ           លុយជាអ្នកឈ្លោះចិត្តលោភលន់ ។
ជីវិតស្លាប់រស់ព្រោះតែលុយ           គេហ៊ានប្រថុយធ្វើទារុណ
លុយជាឃាតករទាំងស្រាលធ្ងន់    លុយជាអ្នកសន្សំបុណ្យទៅខាងមុខ

អ្នកជក់ដែលក្លាយជាអ្នកញៀនជាតិនីកូទីន នឹងមានអារម្មណ៍អស់កំលាំងតប់ប្រមល់ ធុញថប់ឆាប់ខឹង និងមានការលំបាកក្នុងការប្រមូលអារម្មណ៍ធ្វើការងារនៅពេលដែលមិនបានជក់បារី ។ ប៉ុន្តែ នៅពេលអ្នកបានជក់បារី អ្នកនឹងមានអារម្មណ៍ល្អបន្តិចឡើងវិញ ដែលជាហេតុធ្វើឲ្យអ្នកមានការភាន់ច្រឡំថា ការជក់បារីបានជួយអ្នកឲ្យបានធូរស្បើយក្នុងចិត្ត ។ ប៉ុន្តែការពិត គឺជាតិនីកូទីនដែលមាននៅក្នុងផ្សែងបារីទេ ដែលធ្វើឲ្យអ្នកមានអារម្មណ៍អស់កំលាំង តប់ប្រមល់ ធុញថប់ ឆាប់ខឹង និងមានការលំបាកក្នុងការប្រមូលអារម្មណ៍ធ្វើការងារផ្សេងៗ ។ ម៉្យាងទៀត ការជក់បារីបានធ្វើឲ្យបេះដូងរបស់អ្នកដើរលឿនជាងធម្មតា និង សំពាធឈាមរបស់អ្នកឡើងខ្ពស់ទៀតផង លើសពីនេះទៀត តើអ្នកបានដឹងទេថា អ្នកជក់បារីកើតជំងឺដំបៅក្រពះ២ដង ច្រើនជាង អ្នកមិនជក់បារី? ហើយអ្នកជក់បារីភាគច្រើនទទួលរងជំងឺក្អករ៉ាំរ៉ៃ និងឆាប់ហត់ទៀតផង ។ ដូច្នេះ អ្នកនឹងមិនមានអារម្មណ៍បែបនោះទេ ប្រសិនបើអ្នកមិនញៀនជាតិនីកូទីន ។

ដើម្បីចូលរួមក្នុងការចែករំលែកចំណេះដឹងទូទៅនៅក្នុងប្លុកនេះ ខ្ញុំសូមដកស្រង់យកសំណួរចំឡើយស្តីពីការជក់បារីមកចុះផ្សាយក្នុងទីនេះ ។

តើការជក់បារីធ្វើអោយអ្នកសង្ហា មែនឬទេ?

មិនមែនទេ ពីព្រោះភាពសង្ហាពិតប្រាកដ គឺចេញមកពីក្នុងខ្លួនរបស់អ្នក ។ មិនមែនជាអ្វីដែលអ្នកកំពុងកាន់នៅក្នុងដៃនោះទេ ។ មនុស្សស្រស់សង្ហា គឺដោយសារជំនឿចិត្តនិងការទទួលខុសត្រូវដោយខ្លួនឯងតែប៉ុណ្ណោះ ។ ប្រសិនបើអ្នកត្រូវតែកាន់បារីក្នុងដៃ ដើម្បីអោយមានអារម្មណ៍ក្នុងចិត្ត តើភាពសង្ហាបែបណាទៅដែលអ្នកទទួលបានពិតប្រាកដនោះ? គឺគ្មានអ្វីក្រៅពីការបាត់បង់សម្រស់ ប្រាក់កាស សុខភាព និង អាយុជីវិតនោះឡើយ ។